گیوه بافی

گیوه بافی یا گیوه دوزی از قدیمی ترین صنایع دستی کشورمان می باشد . طبق سند های به دست آمده پیشینه ی این صنعت به حدود هزار سال پیش بر می گردد .

تاریخچه

البلخی تاریخ نویس ، در سال ۱۱۰۵ میلادی می گوید که قندیجان در فارس در صنعت گیوه بافی شهرت داشته است . در سال ۱۳۴۰ نیز مستوفی جغرافی نگار پس از بازدید از آن منطقه می نویسد که پیشه ی گیوه بافی در آن جا در نهایت تکامل خود بوده است .

پای پوش گیوه ، با توجه به آب و هوای معتدل ایران خنک ، سبک و قابل شست و شو طراحی شده است و به دلیل داشتن این ویژگی ها در میان روستاییان و کشاورزان ، از گذشته تا امروز مورد استفاده قرار گرفته است .

مراحل تولید

این پای پوش در چهار مرحله ی تخت کشی ، رویه بافی ، چرم سازی و گیوه دوزی آماده و همه ی قسمت ها با نخ موم زده به یکدیگر متصل می شوند . به گفته ی استاد کاران این حرفه یک جفت گیوه در دو روزآماده می شود .

انواع گیوه

گیوه که به کلاش هم معروف می باشد ، انواع متفاوتی دارد : گیوه ی زیر پارچه ای ، گیوه ی تخت آجیده ، گیوه ی تخت چرمی ، گیوه ی تخت لاستیکی و گیوه ی رویه ابریشمی .

گیوه ی تخت آجیده (ملکی ) : گیوه است که کف تخت آن با نخ پرک آج خورده درست می شود و دارای استحکام بالایی می باشد . این نوع گیوه در زمستان و تابستان بر روی یخ و سنگ محکم به زمین می چسبد و در شرایط طبیعی و مناطق کوهستان بسیار کاربردی است .

حجرینو گیوه بافی

گیوه ی تخت چرمی : این گیوه به تدریج جایگزین گیوه ی تخت آجیده شده و کف آن یک تکه از چرم گاو می باشد  که به اندازه ی پا در سایزهای متفاوت بریده شده و رویه ی آن هم گیوه دوزی می شود .

گیوه ی تخت لاستیکی : از حدود صد و پنجاه سال قبل به دلیل ارزانی و تخت محکم لاستیک برای استفاده ی عشایر رونق پیدا کرد . اما به دلیل گرم بودن ، بافت این نوع گیوه از رونق افتاد و اکنون تنها برای مناطق روستایی در زمستان استفاده می شود .

گیوه ی رویه ابریشمی : بیش از پنجاه سال است که بافت این نوع گیوه متداول شده است . رویه ی این نوع گیوه از نخ ابریشمی تهیه می شود اما در حال حاضر به دلیل هزینه ی بالای تهیه ی آن ویسکوز ، پرلون و نخ پلاستیکی جایگزینش شده است .