چاپ کلاقه ای

چاپ کلاقه ای یا باتیک یکی از روش های چاپ بر روی پارچه است که از قدیم در کشورهایی مانند اندونزی ، تایلند ، سریلانکا و ایران کاربرد داشته است . این روش در ایران بیشتر در تبریز و اسکو رواج دارد . واژه ی باتیک ریشه ی اندونزیایی دارد .

در چاپ کلاقه ای کلیه ی طرح ها و رنگ ها را با استفاده از واکس و عملیات رنگرزی بر روی پارچه منتقل می کنند . برای این کار بیش تر از پارچه ی ابریشم استفاده می کنند . تار و پود پارچه از واکس پوشیده می شود و هر دو روی پارچه یکسان نقش می شود . رنگ های به کار رفته برای چاپ بیش تر از دسته ی رنگ های گیاهی مانند روناک ، اسپرک ، پوست انار و زرد چوبه است .

یکی از ویژگی های چاپ کلاقه ای ایجاد رگه های رنگی است که در اثر شکستن واکس و نفوذ رنگ از میان این شکست ها به پارچه در حین عملیات رنگرزی بر روی پارچه پدید می آید .

موارد مصرف

چاپ کلاقه ای جزء رشته های صنایع دستی می باشد که نیاز به سرمایه گذاری بالایی ندارد . با کم ترین مبلغ و با جمع آوری مواد و ابزار اولیه و وسایل ساده می توان وسیله های تزئینی و کابردی تولید کرد .

با توجه به سرمایه گذاری کم در این رشته و ارزش بالای آن به عنوان یک شغل و حرفه می توان به این هنر پرداخت .

آثاری مانند انواع لباس ها مثل پارچه لباس های مهمانی ، روسری ، شال ، رومیزی ، آباژور ، رو تختی ، رو کوسنی و … تولید کرد .

ابزار کار

ابزار کار باتیک تیان نام دارد که وسیله ای فلزی شبیه به قیف نازک است . همچنین قلم مو ، مهر و کارگاه چوبی ( برای مهار کردن پارچه ) نیز استفاده می شود .

روش های چاپ

روش های چاپ باتیک عبارتند از چاپ مستقیم ، چاپ برداشت ، چاپ با شابلون ، نقاشی باتیک روی پارچه ی ابریشمی ، تار عنکبوتی ، قلم مویی ، بدون رنگرزی و باندا ( پیچشی ) .

استاد حسین گنجینه از اساتید به نام این هنر می باشند .

 

حجرینو چاپ کلاقه ای