هنر صحافی

صحافی یا جلد کردن کتاب ، به عمل تا کردن ، ترتیب ( قرار دادن فرم های تا شده در کنار هم ) ، ته دوزی ، جلد گذاری و در نهایت برش کتاب گفته می شود .

تاریخچه

صحافی و جلد سازی در دوران صفوی به اوج رسید و هنرمندان اصفهانی در تکامل آن ابتکار و خلاقیت بی مانندی از خود نشان دادند . در دوران صفویه در سمرقند ، بخارا، مشهد و اصفهان کاغذ سازی رواج داشت و تا زمان قاجار نیز ادامه پیدا کرد ولی بعد از آن کاغذ سازی دستی تنزل و به شکل دیگری رونق یافت .

این هنر در دوره ی تیموریان و به خصوص در مکتب هرات پایه گذاری شده بود . با انتخاب اصفهان به عنوان پایتخت و حمایتی که از هنرمندان به عمل آمد باعث شد قرآن های مجلل و فاخر به بهترین نحو صحافی شوند . نسخه های زیادی از شاهنامه ، اشعار نظامی ، جامی و سایر سرایندگان نامدار و مشهور به دست جلد سازان و صحافان به شاهکارهای هنری تبدیل شدند . در این زمان بود که آثار خطاطان بزرگ نستعلیق مثل سلطان علی مشهدی ، میرعلی کاتب و دیگران جمع آوری شد و جلد سازان با استفاده از روش های ابداعی خویش آثاری به وجود آوردند که بسیاری از آن ها امروز زینت بخش موزه های بزرگ جهان است .

هنر صحافی

روش ساخت

فرم های چاپ شده ی متن کتاب به وسیله ی ماشین یا دستگاه تا کن بر اساس قطع کتاب تا می شوند و سپس فرم ها به وسیله ی ماشین صحافی ترتیب ( مرتب شدن و در کنار هم قرار دادن ) می شوند سپس بسته به نوع صحافی با ماشین صحافی که می تواند چسب ، مفتول زن ، دوخت و جلد سازی باشد به جلد متصل می شود . در نهایت بر اساس قطع استاندارد برش خورده و در این جا مرحله ی صحافی به پایان می رسد .

هنرمندان معاصر صحافی سنتی

استاد مهدی حاج سید جوادی

استاد هادی عتیقی

استاد محمد حسین علیقلی

استاد حسین فیضی

استاد حسینعلی متین رضا

استاد حمید ملکیان